Soal dan jawaban Praktik Akuntansi Jasa kelas 10 Berikut adalah Transaksi dari bisnis konsultan ABC yang terjadi selama bulan April: April 1. Di investasikan Rp 100.000.000 uang tunai. April 4. Di beli perlengkapan secara kredit Rp 3.000.000 April 6. Membayar iklan dimuka untuk 15 kali Rp 15.000.000 April 7. Membeli komputer secara kredit seharga Rp 12.000.000. Rp 8.000.000 dibayar tunai sedangkan sisanya dibayar dalam jangka waktu 3 bulan. April 9. Di bayar sewa kantor untuk satu tahun Rp 12.000.000 April 14. Menerima uang sebesar Rp 7.500.000 dari Ahmad untuk jasa yang akan dilakukan bulan depan April 14. Menerima pembayaran atas jasa yang telah dilakukan sebesar Rp 10.000.000., April 17. Membayar utang atas Transaksi tanggal 4. April 20. Menerima pembayaran atas jasa yang telah dilakukan sebesar Rp 20.000.000, Sebanyak Rp 12.000.000 diterima tunai sedangkan sisanya kredit. April 25. Membayar gaji karyawan Rp 2.000.000 April 28. Menerima Rp 6.000.000 sebagai pembayaran piu...
Paribasan
A-Adhang-adhang tetese embun :
Artinya
njagakake barang mung sak oleh-olehe.
Berharap sesuatu dengan hasil apa adanya. Seperti berharap pada tetes embun.
-Adigang, adigung, adiguna :
Artinya:
Berharap sesuatu dengan hasil apa adanya. Seperti berharap pada tetes embun.
-Adigang, adigung, adiguna :
Artinya:
ngendelake kekuwatane, kaluhurane lan kepinteran.
Mengandalkan kekuatan, kekuasaan dan kepintarannya. Ungkapan ini biasanya ditujukan pada orang yang sok.
-Aji godhong garing (aking) :
Artinya:
Mengandalkan kekuatan, kekuasaan dan kepintarannya. Ungkapan ini biasanya ditujukan pada orang yang sok.
-Aji godhong garing (aking) :
Artinya:
wis ora ana ajine / asor banget.
Sudah tidak ada harganya (hina).
-Ana catur mungkur :
Artinya:
Sudah tidak ada harganya (hina).
-Ana catur mungkur :
Artinya:
ora gelem ngrungokake rerasan kang ora becik.
Tidak mau mendengarkan pergunjingan.
-Ana daulate ora ana begjane :
Tidak mau mendengarkan pergunjingan.
-Ana daulate ora ana begjane :
Artinya:
arep nemu kabegjan nanging ora sida (untub-untub)
Tidak jadi mendapatkan kemuliaan/keberuntungan.
-Ana gula ana semut :
Artinya:
Tidak jadi mendapatkan kemuliaan/keberuntungan.
-Ana gula ana semut :
Artinya:
papan sing akeh rejekine, mesti akeh sing nekani.
Tempat yang banyak rejekinya, pasti banyak yang mendatangi.
-Anak polah bapa kepradah :
Artinya:
Tempat yang banyak rejekinya, pasti banyak yang mendatangi.
-Anak polah bapa kepradah :
Artinya:
tingkah polahe anak dadi tanggungjawabe wong tuwa.
Tingkah lakunya anak jadi tanggung jawab orang tua. Jika anak bertingkah, maka nama
orang tua akan ikut terbawa.
-Anggenthong umos (bocor/rembes) :
Artinya:
Tingkah lakunya anak jadi tanggung jawab orang tua. Jika anak bertingkah, maka nama
orang tua akan ikut terbawa.
-Anggenthong umos (bocor/rembes) :
Artinya:
wong kang ora bisa nyimpen wewadi
Orang yang tidak bias menyimpan rahasia.
-Angon mongso :
Artinya:
Orang yang tidak bias menyimpan rahasia.
-Angon mongso :
Artinya:
golek waktu kang prayoga kanggo tumindak.
Mencari waktu yang tepat untuk bertindak.
-Angon ulat ngumbar tangan :
Artinya:
Mencari waktu yang tepat untuk bertindak.
-Angon ulat ngumbar tangan :
Artinya:
ngulatake kahanan menawa kalimpe banjur dicolong.
Mencari kesempatan untuk mencuri/berbuat kejahatan.
-Arep jamure emoh watange :
Artinya:
Mencari kesempatan untuk mencuri/berbuat kejahatan.
-Arep jamure emoh watange :
Artinya:
gelem kepenake ora gelem rekasane.
Mau enaknya/hasilnya tanpa mau berusaha.
-Asu rebutan balung :
Artinya:
Mau enaknya/hasilnya tanpa mau berusaha.
-Asu rebutan balung :
Artinya:
rebutan barang kang sepele.
Berebut barang yang remeh.
-Asu belang kalung wang :
Artinya:
Berebut barang yang remeh.
-Asu belang kalung wang :
Artinya:
wong asor nanging sugih.
Orang dari kalangan bawah, tidak berpendidikan tinggi, tapi memiliki banyak harta.
-Asu gedhe menang kerahe :
Artinya:
Orang dari kalangan bawah, tidak berpendidikan tinggi, tapi memiliki banyak harta.
-Asu gedhe menang kerahe :
Artinya:
wong kang dhuwur pangkate mesti bae gede panguwasane.
Orang berpangkat tinggi wajar jika memiliki kekuasaan yang besar.
-Asu/ula marani gebuk :
Artinya:
Orang berpangkat tinggi wajar jika memiliki kekuasaan yang besar.
-Asu/ula marani gebuk :
Artinya:
njarak / sengaja marani bebaya.
Sengaja menantang bahaya.
-Ati bengkong oleh obor :
Artinya:
Sengaja menantang bahaya.
-Ati bengkong oleh obor :
Artinya:
wong kang duwe niyat ala malah oleh dalan.
Orang berniat jelek malah mendapat jalan (bantuan).
Orang berniat jelek malah mendapat jalan (bantuan).
B
-Baladewa ilang gapite (jepit wayang) :
Artinya:
-Baladewa ilang gapite (jepit wayang) :
Artinya:
ilang kekuwatane / kaluhurane.
Hilang kekuatan dan kekuasaannya. Diibaratkan dengan wayang Baladewa yang kehilangan kayu penjepitnya. Maka hanya akan menjadi selembar kulit yang lemas.
-Banyu pinerang ora bakal pedhot (sigar) :
Artinya:
Hilang kekuatan dan kekuasaannya. Diibaratkan dengan wayang Baladewa yang kehilangan kayu penjepitnya. Maka hanya akan menjadi selembar kulit yang lemas.
-Banyu pinerang ora bakal pedhot (sigar) :
Artinya:
pasulayan sedulur ora bakal medhotake sedulurane.
Perselisihan antar-saudara tidak akan menghilangkan hubungan saudara itu sendiri.
-Bathang lelaku :
Artinya:
Perselisihan antar-saudara tidak akan menghilangkan hubungan saudara itu sendiri.
-Bathang lelaku :
Artinya:
lunga ijen ngambah panggonan kang mbebayani.
Pergi seorang diri menuju tempat berbahaya.
-Bathok bolu isi madu (bolong telu) :
Artinya:
-Bathok bolu isi madu (bolong telu) :
Artinya:
wong asor nanging sugih kepinteran.
Orang dari kalangan bawah tapi kaya ilmu pengetahuan.
-Blaba wuda :
Artinya:
Orang dari kalangan bawah tapi kaya ilmu pengetahuan.
-Blaba wuda :
Artinya:
saking lomane nganti awake dhewe ora keduman.
Karena terlalu dermawan hingga dirinya sendiri tidak mendapatkan/mempunyai apa-apa.
-Bebek mungsuh mliwis :
Artinya:
Karena terlalu dermawan hingga dirinya sendiri tidak mendapatkan/mempunyai apa-apa.
-Bebek mungsuh mliwis :
Artinya:
wong pinter mungsuh wong kang podho pintere.
Orang pandai berhadapan dengan lawan yang setara.
-Becik ketitik ala ketara :
Artinya:
Orang pandai berhadapan dengan lawan yang setara.
-Becik ketitik ala ketara :
Artinya:
becik lan ala bakal konangan ing tembe mburine.
Baik atau buruknya seseorang pada akhirnya pasti akan terlihat.
-Belo melu seton (malem minggu) :
Artinya:
Baik atau buruknya seseorang pada akhirnya pasti akan terlihat.
-Belo melu seton (malem minggu) :
Artinya:
manut grubyuk ora ngerti karepe.
Ikut-ikutan tanpa tahu apa maksudnya (taklid buta).
-Beras wutah arang bali menyang takere :
Artinya:
Ikut-ikutan tanpa tahu apa maksudnya (taklid buta).
-Beras wutah arang bali menyang takere :
Artinya:
barang kang wis owah ora bakal bali kaya maune.
Sesuatu yang sudah rusak/cacat tidak akan bisa kembali sama seperti sedia kala
-Bidhung api rowang :
Artinya:
-Bidhung api rowang :
Artinya:
ethok-ethok nulung nanging sejatine arep ngrusuhi.
Pura-pura menolong tapi sebenarnya berniat membuat onar.
-Balilu tan pinter durung nglakoni (bodho) :
Artinya:
Pura-pura menolong tapi sebenarnya berniat membuat onar.
-Balilu tan pinter durung nglakoni (bodho) :
Artinya:
wong bodho sering nglakoni, isih kalah pinter karo wong pinter nanging durung tau nglakoni.
Orang yang tidak memiliki pengetahuan tentang suatu hal, meskipun sering menjalaninya, masih kalah pandai dengan orang yang memiliki pengetahuan, meski tidak pernah menjalaninya.
-Bubuk oleh leng :
Artinya:
Orang yang tidak memiliki pengetahuan tentang suatu hal, meskipun sering menjalaninya, masih kalah pandai dengan orang yang memiliki pengetahuan, meski tidak pernah menjalaninya.
-Bubuk oleh leng :
Artinya:
wong duwe niyat ala oleh dalan.
Orang berniat jelek yang mendapat jalan (bantuan).
-Bung pring petung :
Artinya:
Orang berniat jelek yang mendapat jalan (bantuan).
-Bung pring petung :
Artinya:
bocah kang longgor (gelis gedhe).
Anak yang dewasa sebelum waktunya.
-Buntel kadut, ora kinang ora udud :
Artinya:
Anak yang dewasa sebelum waktunya.
-Buntel kadut, ora kinang ora udud :
Artinya:
wong nyambut gawe borongan ora oleh mangan lan udud (rokok).
Orang yang bekerja secara borongan tidak mendapat makan dan rokok. Maksudnya orang yang bekerja dengan sistem borongan jarang yang mendapatkan tip/bonus. Entah itu berupa makanan/camilan atau sekedar rokok.
-Buru (mburu) uceng kelangan dheleg :
Artinya:
Orang yang bekerja secara borongan tidak mendapat makan dan rokok. Maksudnya orang yang bekerja dengan sistem borongan jarang yang mendapatkan tip/bonus. Entah itu berupa makanan/camilan atau sekedar rokok.
-Buru (mburu) uceng kelangan dheleg :
Artinya:
golek barang sepele malah kelangan barang luwih gedhe.
Mencari barang sepele/remeh tapi malah kehilangan sesuatu yang lebih penting.
-Busuk ketekuk, pinter keblinger :
Artinya:
Mencari barang sepele/remeh tapi malah kehilangan sesuatu yang lebih penting.
-Busuk ketekuk, pinter keblinger :
Artinya:
wong bodho lan pinter padha wae nemu cilaka.
Orang bodoh ataupun pandai suatu saat sama-sama akan mengalami kesialan/keusulitan.
Orang bodoh ataupun pandai suatu saat sama-sama akan mengalami kesialan/keusulitan.
C
-Carang canthel :
Artinya:
-Carang canthel :
Artinya:
ora diajak guneman nanging melu-melu ngrembug.
Tidak diajak bicara tapi ikut nimbrung dalam pembicaraan.
-Car-cor kaya kurang janganan :
Artinya:
Tidak diajak bicara tapi ikut nimbrung dalam pembicaraan.
-Car-cor kaya kurang janganan :
Artinya:
ngomong ceplas-ceplos ora dipikir dhisik.
Bicara seenaknya tanpa berpikir panjang.
-Cathok gawel (timangan sabuk) :
Artinya:
Bicara seenaknya tanpa berpikir panjang.
-Cathok gawel (timangan sabuk) :
Artinya:
seneng cawe-cawe mesthi ora diajak guneman.
Suka ikut campur pembicaraan orang lain.
-Cebol nggayuh lintang :
Artinya:
Suka ikut campur pembicaraan orang lain.
-Cebol nggayuh lintang :
Artinya:
kekarepan kang ora mokal bisa kelakon.
Keinginan yang mustahil untuk terlaksana.
-Cecak nguntal cagak (empyak) :
Artinya:
Keinginan yang mustahil untuk terlaksana.
-Cecak nguntal cagak (empyak) :
Artinya:
gegayuhan kang ora imbang karo kekuwatane.
Keinginan/usaha yang tidak sebanding dengan kemampuannya.
-Cedhak celeng boloten (gupak lendhut) :
Artinya:
Keinginan/usaha yang tidak sebanding dengan kemampuannya.
-Cedhak celeng boloten (gupak lendhut) :
Artinya:
cedhak karo wong ala bakal katut ala.
Jika bersanding dengan orang yang buruk kelakuannya maka akan ikut terbawa.
-Cedhak kebo gupak :
Arinya:
Jika bersanding dengan orang yang buruk kelakuannya maka akan ikut terbawa.
-Cedhak kebo gupak :
Arinya:
cedhak karo wong ala bakal katut ala.
Jika bersanding dengan orang yang buruk kelakuannya maka akan ikut terbawa.
-Ciri wanci lelai ginawa mati :
Artinya:
Jika bersanding dengan orang yang buruk kelakuannya maka akan ikut terbawa.
-Ciri wanci lelai ginawa mati :
Artinya:
pakulinan ala ora bisa diowahi yen durung nganti mati
Kebiasaan buruk yang tidak bisa dihilangkan jika belum menemui ajal.
-Cincing-cincing meksa klebus :
Artinya:
Kebiasaan buruk yang tidak bisa dihilangkan jika belum menemui ajal.
-Cincing-cincing meksa klebus :
Artinya:
karepe ngirit nanging malah entek akeh.
Maksudnya/maunya berhemat tapi malah habis banyak.
-Criwis cawis :
Artinya:
Maksudnya/maunya berhemat tapi malah habis banyak.
-Criwis cawis :
Artinya:
seneng maido nanging yo seneng menehi/muruki.
Suka mencela tapi juga suka member/membantu.
-Cuplak andheng-andheng, yen ora pernah panggonane bakal disingkirake :
Artinya:
Suka mencela tapi juga suka member/membantu.
-Cuplak andheng-andheng, yen ora pernah panggonane bakal disingkirake :
Artinya:
wong kang njalari ala becike disingkirake.
Orang yang menyebabkan keburukan maka semua kebaikannya akan terhapus.
Orang yang menyebabkan keburukan maka semua kebaikannya akan terhapus.
D
-Dadiya banyu emoh nyawuk, dadiya godhong emoh nyuwek, dadiyo suket emoh nyenggut :
Artinya:
-Dadiya banyu emoh nyawuk, dadiya godhong emoh nyuwek, dadiyo suket emoh nyenggut :
Artinya:
wis ora gelem nyanak / emoh sapa aruh.
Saking jengkel/marahnya hingga tidak mau bertegur sapa lagi.
-Dahwen ati open (seneng nacad) :
Artinya:
Saking jengkel/marahnya hingga tidak mau bertegur sapa lagi.
-Dahwen ati open (seneng nacad) :
Artinya:
nacad nanging mbenerake wong liya.
Mencela sesuatu tapi malah membenarkan hal lainnya yang sama persis.
-Dandhang diunekake kuntul, kuntul diunekake dandhang :
Artinya:
Mencela sesuatu tapi malah membenarkan hal lainnya yang sama persis.
-Dandhang diunekake kuntul, kuntul diunekake dandhang :
Artinya:
ala dianggep becik, becik dianggep ala.
Perkara yang buruk dianggap baik, sedangkan yang baik dianggap buruk.
-Desa mawa cara, negara mawa tata :
Artinya:
Perkara yang buruk dianggap baik, sedangkan yang baik dianggap buruk.
-Desa mawa cara, negara mawa tata :
Artinya:
saben panggonan duwe cara utawa adat dhewe-dhewe.
Setiap daerah memiliki adat istiadat atau aturan yang berbeda.
-Dhemit ora ndulit, setan ora doyan :
Artinya:
Setiap daerah memiliki adat istiadat atau aturan yang berbeda.
-Dhemit ora ndulit, setan ora doyan :
Artinya:
tansah diparingi slamet, ora ana kang ngganggu gawe.
Semoga selalu diberi keselamatan, tidak ada suatu halangan yang merintangi. Sering digunakan sebagai jampi atau mantra penolak bala’.
-Digarokake dilukoke :
Artinya:
Semoga selalu diberi keselamatan, tidak ada suatu halangan yang merintangi. Sering digunakan sebagai jampi atau mantra penolak bala’.
-Digarokake dilukoke :
Artinya:
dikongkon nyambut gawe abot.
Disuruh bekerja berat.
-Didhadhunga medhot,dipalangana mlumpat:
Artinya:
Disuruh bekerja berat.
-Didhadhunga medhot,dipalangana mlumpat:
Artinya:
wong kang kenceng karepe ora kena dipenggak.
Orang yang betekad bulat sehingga sulit untuk dihalangi.
-Diwenehi ati ngrogoh rempela :
Artinya:
Orang yang betekad bulat sehingga sulit untuk dihalangi.
-Diwenehi ati ngrogoh rempela :
Artinya:
diwenehi sithik ora trima, malah njaluk sing akeh.
Diberi sedikit tidak mau malah minta yang lebih banyak.
-Dom sumuruping mbanyu :
Artinya:
Diberi sedikit tidak mau malah minta yang lebih banyak.
-Dom sumuruping mbanyu :
Artinya:
laku sesideman kanggo meruhi wewadi.
Tindakan sembunyi-sembunyi untuk mengetahui rahasia.
-Dudu sanak dudu kadang, yen mati melu kelangan :
Artinya:
Tindakan sembunyi-sembunyi untuk mengetahui rahasia.
-Dudu sanak dudu kadang, yen mati melu kelangan :
Artinya:
senajan wong liya yen lagi nemoni rekasa bakal dibelani
Meskipun tidak ada ikatan darah, namun jika mengalami kesusahan bersedia membela.
-Duka yayah sinipi,jaja bang mawinga-wingi :
Artinya:
Meskipun tidak ada ikatan darah, namun jika mengalami kesusahan bersedia membela.
-Duka yayah sinipi,jaja bang mawinga-wingi :
Artinya:
wong kang nesu banget.
Orang yang marah sekali.
-Dudutan lan anculan(tali memeden sawah) :
Artinya:
Orang yang marah sekali.
-Dudutan lan anculan(tali memeden sawah) :
Artinya:
padha kethikan, sing siji ethok-ethok ora ngerti
Dua orang yang bersekongkol. Salah satunya pura-pura tidak tahu.
-Durung pecus keselak besus :
Artinya:
Dua orang yang bersekongkol. Salah satunya pura-pura tidak tahu.
-Durung pecus keselak besus :
Artinya:
durung sembada nanging kepengin sing ora-ora.
Belum sukses tapi sudah memiliki keinginan yang macam-macam.
Belum sukses tapi sudah memiliki keinginan yang macam-macam.
E
-Eman-eman ora keduman :
Artinya:
-Eman-eman ora keduman :
Artinya:
karepe eman malah awake dewe ora keduman.
Maunya ingin berhemat tapi pada akhirnya dia sendiri tidak mendapatkan bagian.
-Emban cindhe emban siladan (slendang iratan pring) :
Artinya:
Maunya ingin berhemat tapi pada akhirnya dia sendiri tidak mendapatkan bagian.
-Emban cindhe emban siladan (slendang iratan pring) :
Artinya:
pilih kasih / ora adil.
Pilih kasih.
-Embat-embat celarat (klarap) :
Artinya:
Pilih kasih.
-Embat-embat celarat (klarap) :
Artinya:
wong nyambut gawe kanthi ngati-ati banget.
Orang bekerja yang berhati-hati sekali.
-Emprit abuntut bedhug :
Artinya:
Orang bekerja yang berhati-hati sekali.
-Emprit abuntut bedhug :
Artinya:
perkara sing maune sepele dadi gedhe / ngambra-ambra.
Perkara yang awalnya sepele menjadi besar.
-Endhas gundul dikepeti :
Artinya:
Perkara yang awalnya sepele menjadi besar.
-Endhas gundul dikepeti :
Artinya:
wis kepenak ditambahi kepenak maneh.
Kenyamanan yang masih ditambah dengan kenyamanan lain.
-Endhas pethak ketiban empyak :
Artinya:
Kenyamanan yang masih ditambah dengan kenyamanan lain.
-Endhas pethak ketiban empyak :
Artinya:
wong kang bola-bali nemu cilaka.
Orang berkali-kali mengalami musibah.
-Enggon welut didoli udhet :
Artinya:
Orang berkali-kali mengalami musibah.
-Enggon welut didoli udhet :
Artinya:
panggone wong pinter dipameri kepinteran sing ora sepirowa.
Tempatnya orang pandai yang dipameri kepandaian yang tidak seberapa.
-Entek ngamek kurang golek :
Artinya:
Tempatnya orang pandai yang dipameri kepandaian yang tidak seberapa.
-Entek ngamek kurang golek :
Artinya:
anggone nyeneni/nguneni sakatoge.
Dimarahi habis-habisan.
-Entek jarake :
Artinya:
Dimarahi habis-habisan.
-Entek jarake :
Artinya:
wis entek kasugihane.
Telah habis kekayaannya
-Esuk dhele sore tempe :
Artinya:
Telah habis kekayaannya
-Esuk dhele sore tempe :
Artinya:
wong kang ora tetep atine (mencla mencle).
Orang yang tidak punya pendirian (plin-plan).
Orang yang tidak punya pendirian (plin-plan).
G
-Gagak nganggo lar-e merak :
Artinya:
-Gagak nganggo lar-e merak :
Artinya:
wong asor / wong cilik tumindak kaya wong luhur (gedhe).
Orang jelata yang berlagak seperti orang kaya/berpangkat.
-Gajah alingan suket teki :
Artinya:
Orang jelata yang berlagak seperti orang kaya/berpangkat.
-Gajah alingan suket teki :
Artinya:
lair lan batine ora padha, mesthi bakal ketara.
Meski antara lahir dan batinnya berbeda, tapi suatu saat pasti akan terlihat.
-Gajah (nggajah) elar :
Artinya:
-Gajah (nggajah) elar :
Artinya:
sarwa gedhe lan dhuwur kekarepane.
Semakin besar dan tinggi keinginannya.
-Gajah ngidak rapah (godhong garing) :
Artinya:
Semakin besar dan tinggi keinginannya.
-Gajah ngidak rapah (godhong garing) :
Artinya:
nerang wewalere dewe.
-Gajah perang karo gajah, kancil mati ing tengahe :
Artinya:
-Gajah perang karo gajah, kancil mati ing tengahe :
Artinya:
wong gedhe sing padha pasulayan, wong cilik sing dadi korbane.
Pertikaian antara penguasa yang menyebabkan rakyat kecil menjadi korban.
-Garang garing :
Artinya:
Pertikaian antara penguasa yang menyebabkan rakyat kecil menjadi korban.
-Garang garing :
Artinya:
wong semugih nanging sejatine kekurangan.
Orang yang kelihatannya kaya namun sejatinya kekurangan.
-Gawe luwangan kanggo ngurungi luwangan:
Artinya:
Orang yang kelihatannya kaya namun sejatinya kekurangan.
-Gawe luwangan kanggo ngurungi luwangan:
Artinya:
golek utang kanggo nyaur utang.
Berhutang untuk membayar hutang.
-Gayuk-gayuk tuna, nggayuh-nggayuh luput:
Artinya:
Berhutang untuk membayar hutang.
-Gayuk-gayuk tuna, nggayuh-nggayuh luput:
Artinya:
samubarang kang dikarepake ora bisa keturutan.
Semua yang diharapkan tidak bisa terlaksana.
-Gliyak-gliyak tumindak, sareh pakoleh :
Artinya:
-Gliyak-gliyak tumindak, sareh pakoleh :
Artinya:
senajan alon-alon anggone tumindak, nanging bisa kaleksanan karepe.
Meskipun bertindak perlahan-lahan, tapi maksud dan tujuannya tercapai.
-Golek banyu bening :
Artinya:
Meskipun bertindak perlahan-lahan, tapi maksud dan tujuannya tercapai.
-Golek banyu bening :
Artinya:
meguru golek kawruh kang becik.
Berguru mencari pengetahuan yang baik.
-Golek-golek ketemu wong luru-luru :
Artinya:
-Golek-golek ketemu wong luru-luru :
Artinya:
karepe arep golek utangan malah dijaluki utang.
Maksudnya mau berhutang tapi malah dimintai hutang.
-Gupak pulute ora mangan nangkane :
Artinya:
Maksudnya mau berhutang tapi malah dimintai hutang.
-Gupak pulute ora mangan nangkane :
Artinya:
melu rekasa nanging ora melu ngrasakake kepenake.
Ikut bersusah payah tapi tidak bisa ikut merasakan hasilnya.
Ikut bersusah payah tapi tidak bisa ikut merasakan hasilnya.
I
-Idu didilat maneh :
Artinya :
-Idu didilat maneh :
Artinya :
murungake janji kang wis diucapake.
Menarik janji yang sudah diucapkan.
-Iwak lumebu wuwu :
Artinya:
-Iwak lumebu wuwu :
Artinya:
wong kena apus kanthi gampang.
Orang yang tertipu dengan mudah.
Orang yang tertipu dengan mudah.
J
-(n)Jagakake endhoge si blorok :
Artinya:
-(n)Jagakake endhoge si blorok :
Artinya:
njagagake barang kang durung mesthi ana lan orane.
Berharap pada sesuatu yang belum pasti adanya.
-(n)Jajah desa milang kori :
Artinya:
Berharap pada sesuatu yang belum pasti adanya.
-(n)Jajah desa milang kori :
Artinya:
lelungan menyang ngendi-endi.
Berpergian ke berbagai daerah.
-Jalma angkara mati murka :
Artinya:
Berpergian ke berbagai daerah.
-Jalma angkara mati murka :
Artinya:
nemoni cilaka jalaran saka angkara murkane.
Mendapatkan musibah/kesulitan karena angkara murkanya sendiri.
-(n)Jalukan ora wewehan :
Artinya:
Mendapatkan musibah/kesulitan karena angkara murkanya sendiri.
-(n)Jalukan ora wewehan :
Artinya:
seneng njejaluk ora seneng menehi.
Gemar meminta tapi tidak pernah memberi.
-Jati ketlusupan ruyung :
Artinya:
Gemar meminta tapi tidak pernah memberi.
-Jati ketlusupan ruyung :
Artinya:
kumpulane wong becik kelebon wong ala.
Kumpulan orang baik yang dimasuki orang bejat.
-Jaran kerubuhan empyak :
Artinya:
Kumpulan orang baik yang dimasuki orang bejat.
-Jaran kerubuhan empyak :
Artinya:
wong wis kanji (kapok) banget.
Orang yang benar-benar kapok.
-Jarit lawas ing sampire :
Artinya:
Orang yang benar-benar kapok.
-Jarit lawas ing sampire :
Artinya:
duwe kapinteran nanging ora digunakake.
Punya kepandaian tapi tidak pernah digunakan/dimanfaatkan.
-Jer basuki mawa bea :
Artinya:
Punya kepandaian tapi tidak pernah digunakan/dimanfaatkan.
-Jer basuki mawa bea :
Artinya:
samubarang gegayuhan mbutuhake wragat.
Untuk mencapai suatu cita-cita membutuhkan dana.
-Jujul muwul :
Artinya:
Untuk mencapai suatu cita-cita membutuhkan dana.
-Jujul muwul :
Artinya:
perkara kang nambah-nambahi rekasa.
Perkara yang menambah masalah makin besar.
-(n)Junjung ngetebake / ngebrukake :
Artinya:
Perkara yang menambah masalah makin besar.
-(n)Junjung ngetebake / ngebrukake :
Artinya:
ngalembana nanging duwe maksud ngasorake.
Pujian yang pada dasarnya bermaksud menghina/menjatuhkan (sebuah ironi).
Pujian yang pada dasarnya bermaksud menghina/menjatuhkan (sebuah ironi).
K
-Kacang ora ninggal lanjaran :
Artinya:
-Kacang ora ninggal lanjaran :
Artinya:
kebiasa-ane anak nirokake wong tuwane.
Kebiasaan anak selalu meniru dari orang tuanya
-Kadang konang :
Artinya:
Kebiasaan anak selalu meniru dari orang tuanya
-Kadang konang :
Artinya:
gelem ngakoni sedulur mung karo sing sugih.
Hanya mau mengakui saudara pada yang kaya saja.
-Kala cacak menang cacak :
Artinya:
Hanya mau mengakui saudara pada yang kaya saja.
-Kala cacak menang cacak :
Artinya:
samubarang panggawean becik dicoba dhisik bisa lan orane.
Segala pekerjaan yang baik haruslah dicoba sebisa mungkin.
-Kandhang langit, bantal ombak, kemul mega :
Artinya:
Segala pekerjaan yang baik haruslah dicoba sebisa mungkin.
-Kandhang langit, bantal ombak, kemul mega :
Artinya:
wong sing ora duwe papan panggonan.
Orang yang tidak memiliki tempat tinggal (tunawisama).
-Katepang ngrangsang gunung :
Artinya:
Orang yang tidak memiliki tempat tinggal (tunawisama).
-Katepang ngrangsang gunung :
Artinya:
kegedhen karep/panjangka sing mokal bisa kelakon.
Memiliki keinginan terlalu besar yang mustahil untuk bisa terlaksana.
-Katon kaya cempaka sawakul :
Artinya:
Memiliki keinginan terlalu besar yang mustahil untuk bisa terlaksana.
-Katon kaya cempaka sawakul :
Artinya:
tansah disenengi wong akeh.
Selalu disukai oleh banyak orang.
-Kaya banyu karo lenga :
Artinya:
Selalu disukai oleh banyak orang.
-Kaya banyu karo lenga :
Artinya:
wong kang ora bisa rukun.
Dua orang/kelompok yang tidak bisa rukun (selalu berseteru).
-Kakehan gludug kurang udan :
Artinya:
Dua orang/kelompok yang tidak bisa rukun (selalu berseteru).
-Kakehan gludug kurang udan :
Artinya:
akeh omonge ora ana nyatane.
Terlalu banyak bicara tetapi tidak ada bukti/tindakan.
-Kabanjiran segara madu :
Artinya:
Terlalu banyak bicara tetapi tidak ada bukti/tindakan.
-Kabanjiran segara madu :
Artinya:
nemu kabegjan kang gedhe banget
Mendapatkan keberuntungan yang sangat besar.
-Kebat kliwat, gancang pincang :
Artinya:
Mendapatkan keberuntungan yang sangat besar.
-Kebat kliwat, gancang pincang :
Artinya:
tumindak kesusu mesthi ora kebeneran.
Tindakan yang tergesa-gesa pasti tidak sempurna.
-Kebo bule mati setra :
Artinya:
Tindakan yang tergesa-gesa pasti tidak sempurna.
-Kebo bule mati setra :
Artinya:
wong pinter nanging ora ana kang mbutuhake.
Orang pandai tapi tidak ada yang membutuhkan.
-Kebo ilang tombok kandhang :
Artinya:
Orang pandai tapi tidak ada yang membutuhkan.
-Kebo ilang tombok kandhang :
Artinya:
wis kelangan, isih tombok wragat kanggo nggoleki, malah ora ketemu.
Sudah kehilangan, dicari dengan segala harta, tapi malah tidak ditemukan.
-Kebo kabotan sungu :
Artinya:
Sudah kehilangan, dicari dengan segala harta, tapi malah tidak ditemukan.
-Kebo kabotan sungu :
Artinya:
rekasa kakehan anak / tanggungan.
Terbebani dengan memiliki banyak anak/tanggungan.
-Kebo lumumput ing palang :
Artinya:
Terbebani dengan memiliki banyak anak/tanggungan.
-Kebo lumumput ing palang :
Artinya:
ngadili perkara ora nganggo waton.
Mengadili suatu masalah tanpa menggunakan peraturan/undang-undang yang berlaku (main hakim sendiri).
-Kebo mulih menyang kandhange :
Artinya:
Mengadili suatu masalah tanpa menggunakan peraturan/undang-undang yang berlaku (main hakim sendiri).
-Kebo mulih menyang kandhange :
Artinya:
wong lunga adoh bali menyang omahe / asale.
Sejauh-jauh orang pergi merantau pasti pulang ke kampung halamannya.
-Kebo nusu gudel :
Artinya:
Sejauh-jauh orang pergi merantau pasti pulang ke kampung halamannya.
-Kebo nusu gudel :
Artinya:
wong tuwa njaluk wulang wong enom.
Orang yang lebih tua usianya belajar/menjadi tanggungan yang lebih muda.
-Kegedhen empyak kurang cagak :
Artinya:
Orang yang lebih tua usianya belajar/menjadi tanggungan yang lebih muda.
-Kegedhen empyak kurang cagak :
Artinya:
kegedhen karep nanging ora sembada.
Keinginan yang terlalu besar tapi tidak sesuai dengan kemampuannya.
-Kajugrugan gunung menyan :
Artinya:
Keinginan yang terlalu besar tapi tidak sesuai dengan kemampuannya.
-Kajugrugan gunung menyan :
Artinya:
oleh kabegjan kang gedhe banget.
Mendapatkan keberuntungan yang besar sekali.
-Kekudhung walulang macan :
Artinya:
Mendapatkan keberuntungan yang besar sekali.
-Kekudhung walulang macan :
Artinya:
ngapusi nggawa jenenge wong kang diwedeni.
Menipu dengan menggunakan nama besar orang yang ditakuti.
-Kelacak kepathak :
Artinya:
Menipu dengan menggunakan nama besar orang yang ditakuti.
-Kelacak kepathak :
Artinya:
ora bisa mungkir jalaran wis kebukten.
Tidak bisa mengelak lagi karna telah terbukti bersalah (tertangkap basah).
-Kena iwake aja nganti buthek banyune :
Artinya:
Tidak bisa mengelak lagi karna telah terbukti bersalah (tertangkap basah).
-Kena iwake aja nganti buthek banyune :
Artinya:
sing dikarepake bisa kelakon nanging aja nganti dadi rame/rusak.
Mencapai suatu tujuan tanpa membuat suatu kerusakan/keributan.
-Kencana katon wingko :
Artinya:
Mencapai suatu tujuan tanpa membuat suatu kerusakan/keributan.
-Kencana katon wingko :
Artinya:
senajan apik nanging ora disenengi.
Meskipun bagus tapi tidak disukai.
-Kendel ngringkel, dhadang ora godak :
Artinya:
Meskipun bagus tapi tidak disukai.
-Kendel ngringkel, dhadang ora godak :
Artinya:
ngakune kendel tur pinter jebule jirih tur bodho.
Mengaku berani dan pintar, tapi kenyataannya penakut dan bodoh.
-Kenes ora ethes :
Artinya:
Mengaku berani dan pintar, tapi kenyataannya penakut dan bodoh.
-Kenes ora ethes :
Artinya:
wong sugih amuk nanging bodho.
Orang yang mudah marah tapi sebenarnya bodoh.
-Keplok ora tombok :
Artinya:
Orang yang mudah marah tapi sebenarnya bodoh.
-Keplok ora tombok :
Artinya:
wong senengane komentar thok nanging ora gelem tumindak.
Orang yang hanya suka berkomentar tapi tidak mau ikut bertindak.
-Kere munggah mbale :
batur dipek bojo karo bendarane.
Pembantu yang diperistri oleh majikannya.
-Kere nemoni malem :
Artinya:
Orang yang hanya suka berkomentar tapi tidak mau ikut bertindak.
-Kere munggah mbale :
batur dipek bojo karo bendarane.
Pembantu yang diperistri oleh majikannya.
-Kere nemoni malem :
Artinya:
wong kang bedigasan / serakah.
Orang yang serakah.
-Kerot ora duwe untu :
Artinya:
Orang yang serakah.
-Kerot ora duwe untu :
Artinya:
duwe kekarepan nanging ora duwe beaya / wragat.
Memiliki keinginan tapi tak memiliki dana/biaya.
-Kerubuhan gunung :
Artinya:
Memiliki keinginan tapi tak memiliki dana/biaya.
-Kerubuhan gunung :
Artinya:
wong nemoni kesusahan sing gedhe banget.
Orang yang mengalami musibah yang sangat besar.
-Kesandhung ing rata, kebentus ing tawang :
Artinya:
Orang yang mengalami musibah yang sangat besar.
-Kesandhung ing rata, kebentus ing tawang :
Artinya:
nemoni cilaka kang ora kenyana-nyana.
Menemui musibah yang tidak disangka-sangka.
-Ketula-tula ketali :
Artinya:
Menemui musibah yang tidak disangka-sangka.
-Ketula-tula ketali :
Artinya:
wong kang tansah nandang sengsara.
Orang yang selalu mendapat kesusahan.
-Kethek saranggon :
Artinya:
Orang yang selalu mendapat kesusahan.
-Kethek saranggon :
Artinya:
kumpulane wong kang tindakane ala.
Sekelompok orang bejat/tidak beradab.
-Kleyang kabur kanginan, ora sanak ora kadhang :
Artinya:
Sekelompok orang bejat/tidak beradab.
-Kleyang kabur kanginan, ora sanak ora kadhang :
Artinya:
wong kang ora duwe panggonan sing tetep.
Orang yang tidak memiliki tempat tinggal yang tetap (pengelana).
-Klenthing wadah uyah :
Artinya:
Orang yang tidak memiliki tempat tinggal yang tetap (pengelana).
-Klenthing wadah uyah :
Artinya:
angel ninggalake pakulinan tumindak ala.
Sulit meninggalkan kebiasaan buruk.
-Kongsi jambul wanen :
Artinya:
Sulit meninggalkan kebiasaan buruk.
-Kongsi jambul wanen :
Artinya:
nganti tumekan tuwa banget.
Hingga sampai pada usia tua.
-Krokot ing galeng :
Artinya:
Hingga sampai pada usia tua.
-Krokot ing galeng :
Artinya:
wong kang mlarat banget.
Orang yang sangat miskin.
-Kriwikan dadi grojogan :
Artinya:
Orang yang sangat miskin.
-Kriwikan dadi grojogan :
Artinya:
prakara kang maune cilik dadi gedhe banget.
Perkara yang mulanya kecil menjadi sangat besar.
-Kumenthus ora pecus :
Artinya:
Perkara yang mulanya kecil menjadi sangat besar.
-Kumenthus ora pecus :
Artinya:
seneng umuk nanging ora sembada.
Banyak cakap/bicara tapi tidak memiliki kemampuan/tindakan yang seimbang dengan ucapannya (pembual).
-Kurung munggah lumbung :
Artinya:
Banyak cakap/bicara tapi tidak memiliki kemampuan/tindakan yang seimbang dengan ucapannya (pembual).
-Kurung munggah lumbung :
Artinya:
wong asor / cilik didadekake wong gedhe.
Orang jelata yang dijadikan pembesar/pejabat.
-Kuthuk nggendhong kemiri :
Artinya:
Orang jelata yang dijadikan pembesar/pejabat.
-Kuthuk nggendhong kemiri :
Artinya:
manganggo kang sarwo apik/aji liwat dalan kang mbebayani.
Mendapatkan kehormatan/jabatan melalui jalan yang berbahaya.
-Kutuk marani sunduk, ula marani gebuk :
Artinya:
Mendapatkan kehormatan/jabatan melalui jalan yang berbahaya.
-Kutuk marani sunduk, ula marani gebuk :
Artinya:
njarag marani bebaya.
Menantang bahaya/maut.
-Kuncung nganti temekan gelung :
Artinya:
Menantang bahaya/maut.
-Kuncung nganti temekan gelung :
Artinya:
suwe banget anggone ngenteni.
Penantian yang sangat lama.
Penantian yang sangat lama.
L
-Ladak kecangklak :
Artinya:
-Ladak kecangklak :
Artinya:
wong kang angkuh nemoni pakewuh, marga tumindake dewe.
Orang angkuh/sombong yang mendapatkan kesulitan karena kelakuannya sendiri.
-Lahang karoban manis :
Artinya:
Orang angkuh/sombong yang mendapatkan kesulitan karena kelakuannya sendiri.
-Lahang karoban manis :
Artinya:
rupane bagus / ayu tur luhur budine.
Memiliki paras yang tampan/cantik dan berbudi luhur pula.
-Lambe satumang kari samerang :
Artinya:
Memiliki paras yang tampan/cantik dan berbudi luhur pula.
-Lambe satumang kari samerang :
Artinya:
dituturi bola-bali meksa ora digugu.
Meskipun dinasehati berkali-kali tapi tetap tidak dianggap.
Meskipun dinasehati berkali-kali tapi tetap tidak dianggap.
-Lanang kemangi :
Artinya:
Artinya:
wong lanang kang jireh.
Lelaki penakut.
-Legan golek momongan :
Artinya:
Lelaki penakut.
-Legan golek momongan :
Artinya:
wis kepenak malah golek rekasa.
Sudah mendapatkan posisi yang mapan tapi malah mencari sengsara/susah.
-Lumpuh ngideri jagad :
Artinya:
Sudah mendapatkan posisi yang mapan tapi malah mencari sengsara/susah.
-Lumpuh ngideri jagad :
Artinya:
duwe karepan kang mokal bisa keturutan.
Memiliki keinginan yang mustahil terlaksana.
Memiliki keinginan yang mustahil terlaksana.
M
-Maju tatu mundur ajur :
Artinya:
-Maju tatu mundur ajur :
Artinya:
perkara kang sarwa pakwuh.
Perkara yang menjadikan serba salah.
-Matang tuna numbak luput :
Artinya:
Perkara yang menjadikan serba salah.
-Matang tuna numbak luput :
Artinya:
tansah luput kabeh panggayuhan.
Selalu meleset semua cita-cita/usahanya.
-Mbuang tilas :
Artinya:
Selalu meleset semua cita-cita/usahanya.
-Mbuang tilas :
Artinya:
ethok-ethok ora ngerti marang tumindak.
kang ala sing lagi dilakoni
Pura-pura tidak tahu dengan perbuatan buruk yang sedang dijalani.
-Meneng widara uleran :
Artinya:
-Meneng widara uleran :
Artinya:
katon anteng nanging sejatin ala atine.
Dari luar terlihat tenaang/baik tapi sebenarnya buruk hatinya.
-Menthung koja kena sembagine :
Artinya:
Dari luar terlihat tenaang/baik tapi sebenarnya buruk hatinya.
-Menthung koja kena sembagine :
Artinya:
rumangsane ngapusi nanging sejatine malah kena apus.
Merasa memperdayai/menipu tapi sebenarnya dirinya sendirilah yang telah diperdaya/ditipu.
-Merangi tatal :
Artinya:
Merasa memperdayai/menipu tapi sebenarnya dirinya sendirilah yang telah diperdaya/ditipu.
-Merangi tatal :
Artinya:
mentahi rembug kang wis mateng.
Menyangkal hasil musyawarah yang sudah matang.
-Mikul dhuwur mendhem jero :
Artinya:
Menyangkal hasil musyawarah yang sudah matang.
-Mikul dhuwur mendhem jero :
Artinya:
bisa njunjung drajate wong tuwa.
Bisa menjunjung tinggi nama baik/derajat orang tua.
-Milih-milih tebu oleh boleng :
Artinya:
Bisa menjunjung tinggi nama baik/derajat orang tua.
-Milih-milih tebu oleh boleng :
Artinya:
kakehan milih wekasan oleh kang ora becik.
Terlalu banyak memilih tapi pada akhirnya malah mendapatkan yang tidak baik.
-Mrojol selaning garu :
Artinya:
Terlalu banyak memilih tapi pada akhirnya malah mendapatkan yang tidak baik.
-Mrojol selaning garu :
Artinya:
wong kang luput saka bebaya.
Orang yang luput/terlepas dari bahaya.
-Mubra-mubra mblabar madu :
Artinya:
Orang yang luput/terlepas dari bahaya.
-Mubra-mubra mblabar madu :
Artinya:
wong sing sarwa kecukupan.
Orang yang selalu tercukupi kebutuhannya.
Orang yang selalu tercukupi kebutuhannya.
N
-Nabok anyilih tangan :
Artinya:
-Nabok anyilih tangan :
Artinya:
tumindak ala kanthi kongkonan uwong liya
Berbuat jahat dengan menggunakan
Berbuat jahat dengan menggunakan
/menyuruh orang lain.
-Ngagar metu kawul :
Artinya:
Artinya:
ngojok-ojoki supaya dadi pasulayan, nanging sing diojoki ora mempan.
Menghasut orang supaya salah jalan/berbuat salah, tapi yang dihasut tidak terpengaruh.
-Ngajari bebek nglangi :
Artinya:
Menghasut orang supaya salah jalan/berbuat salah, tapi yang dihasut tidak terpengaruh.
-Ngajari bebek nglangi :
Artinya:
panggawean sing ora ana paedahe.
Pekerjaan yang tidak ada manfaatnya.
-Ngalasake negara :
Artinya:
-Ngalasake negara :
Artinya:
wong sing ora manut pranatane negara.
Orang yang tidak mau mengikuti peraturan negara.
-Ngalem legining gula :
Artinya:
Orang yang tidak mau mengikuti peraturan negara.
-Ngalem legining gula :
Artinya:
ngalembana kepinterane wong kang pancen pinter/sugih.
Memuji kepandaian/kebaikan orang yang nyata-nyata memang pandai/baik.
-Ngaturake kidang lumayu :
Artinya:
Memuji kepandaian/kebaikan orang yang nyata-nyata memang pandai/baik.
-Ngaturake kidang lumayu :
Artinya:
ngaturake barang kang wis ora ana.
Memberikan barang yang tidak ada.
-Nglungguhi klasa gumelar :
Artinya:
Memberikan barang yang tidak ada.
-Nglungguhi klasa gumelar :
Artinya:
nindakake panggawean kang wis tumata.
Melakukan pekerjaan yang telah tertata/disiapkan.
-Ngontragake gunung :
Artinya:
Melakukan pekerjaan yang telah tertata/disiapkan.
-Ngontragake gunung :
Artinya:
wong cilik/asor bisa ngalahake wong luhur/gedhe, nganti gawe gegere wong akeh.
Orang jelata/biasa yang bisa mengalahkan pembesar/pejabat sehingga membuat kehebohan.
-Nguthik-uthik macan dhedhe :
Artinya:
Orang jelata/biasa yang bisa mengalahkan pembesar/pejabat sehingga membuat kehebohan.
-Nguthik-uthik macan dhedhe :
Artinya:
njarag wong kang wis lilih nepsune.
Menantang/menggoda orang yang telah mampu menahan hawa nafsu/amarah/emosinya.
-Nguyahi segara :
Artinya:
-Nguyahi segara :
Artinya:
weweh marang wong sugih kang ora ana pituwase.
Memberi/menyumbang pada orang kaya yang tidak ada manfaatnya.
-Nucuk ngiberake :
Artinya:
Memberi/menyumbang pada orang kaya yang tidak ada manfaatnya.
-Nucuk ngiberake :
Artinya:
wis disuguhi mangan mulih isih mbrekat.
Sudah diberi makan, pulang masih membawakan oleh-oleh.
-Nututi layangan pedhot :
Artinya:
Sudah diberi makan, pulang masih membawakan oleh-oleh.
-Nututi layangan pedhot :
Artinya:
nggoleki barang sepele sing wis ilang.
Mencari barang remeh yang telah hilang.
-Nyangoni kawula minggat :
Artinya:
Mencari barang remeh yang telah hilang.
-Nyangoni kawula minggat :
Artinya:
ndandani barang sing tansah rusak.
Memperbaiki barang yang sudah terlanjur rusak.
-Nyolong pethek :
Artinya:
Memperbaiki barang yang sudah terlanjur rusak.
-Nyolong pethek :
Artinya:
tansah mleset saka pametheke/pambatange.
O
-Obah ngarep kobet mburi :
Artinya:
-Obah ngarep kobet mburi :
Artinya:
tumindake penggede dadi contone/panutane kawula alit.
Segala tindakan pemimpin selalu jadi contoh/panutan pengikutnya.
-Opor bebek mentas awake dhewek :
Artinya:
Segala tindakan pemimpin selalu jadi contoh/panutan pengikutnya.
-Opor bebek mentas awake dhewek :
Artinya:
rampung saka rekadayane dhewe.
Lolos dari kesulitan yang dibuatnya sendiri.
-Ora ana banyu mili menduwur :
Artinya:
Lolos dari kesulitan yang dibuatnya sendiri.
-Ora ana banyu mili menduwur :
Artinya:
watake anak biasane niru wong tuwane.
Watak/sifat anak biasanya meniru orang tuanya.
-Ora ana kukus tanpa geni :
Artinya:
Watak/sifat anak biasanya meniru orang tuanya.
-Ora ana kukus tanpa geni :
Artinya:
ora ana prakara tanpa jalaran.
Tidak ada akibat tanpa suatu sebab.
-Ora gonjo ora unus :
Artinya:
Tidak ada akibat tanpa suatu sebab.
-Ora gonjo ora unus :
Artinya:
wong kang ala atine lan rupane.
Orang yang buruk hati dan rupanya.
-Ora mambu enthong irus :
Orang yang buruk hati dan rupanya.
-Ora mambu enthong irus :
artinya:
dudu sanak dudu kadhang.
Bukan saudara maupun teman (tidak memiliki hubungan sama sekali).
-Ora tembung ora tawung :
Artinya:
-Ora tembung ora tawung :
Artinya:
njupuk barang liyan ora kandha disik.
Mengambil barang orang lain tanpa pamit.
-Ora uwur ora sembur :
Artinya:
Mengambil barang orang lain tanpa pamit.
-Ora uwur ora sembur :
Artinya:
ora gelem cawe-cawe babar pisan.
Tidak mau ikut campur sama sekali.
-Ora kinang ora udud :
Artinya:
Tidak mau ikut campur sama sekali.
-Ora kinang ora udud :
Artinya:
ora mangan apa-apa.
Tidak makan apa-apa. Maksudnya tidak mendapatkan apa-apa.
-Othak athik didudut angel :
Artinya:
Tidak makan apa-apa. Maksudnya tidak mendapatkan apa-apa.
-Othak athik didudut angel :
Artinya:
guneme sajak kepenak, bareng ditemeni jebule angel.
Bicaranya seolah-olah meyakinkan, tapi ketika diseriusi ternyata tidak bisa.
Bicaranya seolah-olah meyakinkan, tapi ketika diseriusi ternyata tidak bisa.
P
-Palang mangan tandur :
Artinya:
-Palang mangan tandur :
Artinya:
diwenehi kapercayan malah gawe kapitunan.
Diberi kepercayaan tetapi malah disalahgunakan.
-Pandengan karo srengenge :
Artinya:
Diberi kepercayaan tetapi malah disalahgunakan.
-Pandengan karo srengenge :
Artinya:
memungsuhan karo penguwasa.
Bermusuhan dengan penguasa.
-Pandhitane antake :
Artinya:
Bermusuhan dengan penguasa.
-Pandhitane antake :
Artinya:
laire katon suci batine ala.
Dari luar terlihat suci/baik tapi hatinya buruk.
-Pecruk (manuk kag magan iwak) tunggu bara :
Artinya:
-Pecruk (manuk kag magan iwak) tunggu bara :
Artinya:
dipasrahi barang kang dadi kesenengan.
Diberi mandat/kepercayaan menjaga sesuatu yang jadi kegemarannya.
-Pitik trondhol diumbar ing padaringan :
Artinya:
Diberi mandat/kepercayaan menjaga sesuatu yang jadi kegemarannya.
-Pitik trondhol diumbar ing padaringan :
Artinya:
wong ala dipasrahi barang kang aji, wekasane malah ngentek-entekake.
Orang jahat yang diberi kepercayaan barang berharga, pada akhirnya hanya bisa menghabiskan.
-Pupur sadurunge benjut :
Artinya:
-Pupur sadurunge benjut :
Artinya:
ngati-ati sadurunge benjut.
Berhati-hati sebelum celaka/babak belur.
Berhati-hati sebelum celaka/babak belur.
R
-Rampek-rampek kethek :
Artinya:
-Rampek-rampek kethek :
Artinya:
nyedak-nyedak mung arep gawe kapitunan.
Mendekati hanya untuk membuat kerusakan/onar.
-Rawe-rawe rantas malang-malang putung :
Artinya:
Mendekati hanya untuk membuat kerusakan/onar.
-Rawe-rawe rantas malang-malang putung :
Artinya:
samubarang kang ngalang-alangi bakal disingkirake.
Semua barang yang menghalangi bakal disingkirkan.
-Rebut balung tanpa isi :
Artinya:
Semua barang yang menghalangi bakal disingkirkan.
-Rebut balung tanpa isi :
Artinya:
pasulayan merga barang kang sepele.
Perselisihan yang disebabkan perkara sepele.
-Rindhik asu digitik :
Artinya:
Perselisihan yang disebabkan perkara sepele.
-Rindhik asu digitik :
Artinya:
dikongkon nindakake penggawean kang cocok karo kekarepane.
Ditugaskan menjalankan pekerjaan yang sesuai dengan keinginannya.
-Rupa nggendhong rega :
Artinya:
Ditugaskan menjalankan pekerjaan yang sesuai dengan keinginannya.
-Rupa nggendhong rega :
Artinya:
barang apik regane larang.
Barang bagus/berkwalitas mahal harganya.
-Rukun agawe santosa, crah agawe bubrah :
Artinya :
Barang bagus/berkwalitas mahal harganya.
-Rukun agawe santosa, crah agawe bubrah :
Artinya :
yen padha rukun mesti padha santosa, yen padha congkrah mesthi padha bubrah/rusak.
Jika bisa hidup rukun pasti akan hidup sentosa, jika selalu bertikai pasti akan bercerai.
Jika bisa hidup rukun pasti akan hidup sentosa, jika selalu bertikai pasti akan bercerai.
S
-Sabar sareh mesthi bakal pikoleh :
Artinya:
-Sabar sareh mesthi bakal pikoleh :
Artinya:
tumindak samubarang aja kesusu supayakasil.
Pekerjaan apapun jangan dilakukan dengan tergesa-gesa agar berhasil.
-Sabaya pati, sabaya mukti :
Artinya
Pekerjaan apapun jangan dilakukan dengan tergesa-gesa agar berhasil.
-Sabaya pati, sabaya mukti :
Artinya
kerukunan kang nganti tekan pati.
Kerukunan yang dijalankan hingga akhir hayat.
-Sadumuk bathuk sanyari bumi :
Kerukunan yang dijalankan hingga akhir hayat.
-Sadumuk bathuk sanyari bumi :
Artinya:
pasulayan nganti dilabuhi tekaning pati.
Persilisihan terus menerus hingga ajal tiba.-Sandhing kebo gupak :
Artinya
Artinya
cedhak wong tumindak ala, bisa-bisa katut ala.
Jika dekat-dekat dengan orang bejat bisa-bisa ikut bejat.
-Satru mungging cangklakan :
Artinya:
Jika dekat-dekat dengan orang bejat bisa-bisa ikut bejat.
-Satru mungging cangklakan :
Artinya:
mungsuh wong kang isih sanak sedulur.
Musuh yang masih bersaudara.
-Sadhakep awe-awe :
Artinya:
Musuh yang masih bersaudara.
-Sadhakep awe-awe :
Artinya:
wis ninggalake tumindak ala, nanging batien isih kepengin nglakoni maneh.
Sudah meninggalkan pekerjaan jelek, tapi dalam batin masih ingin mengulangi lagi.
-Sembur-sembur adus, siram-siram bayem :
Artinya:
Sudah meninggalkan pekerjaan jelek, tapi dalam batin masih ingin mengulangi lagi.
-Sembur-sembur adus, siram-siram bayem :
Artinya:
bisa kalaksanan marga oleh pandongane wong akeh.
Bisa terlaksana karena mendapat dukungan/doa banyak orang.
-Sepi ing pamrih, rame ing gawe :
Artinya:
Bisa terlaksana karena mendapat dukungan/doa banyak orang.
-Sepi ing pamrih, rame ing gawe :
Artinya:
nindaka kepanggaweyankanthiora melik/
pamrih apa-apa.
Melakukan pekerjaan tanpa pamrih.
-Sing sapa salah bakal seleh :
Artinya:
-Sing sapa salah bakal seleh :
Artinya:
sing sapa salah bakal konangan.
Orang yang berbuat salah pada akhirnya pasti akan ketahuan.
-Sluman slumun slamet :
Artinya:
Orang yang berbuat salah pada akhirnya pasti akan ketahuan.
-Sluman slumun slamet :
Artinya:
senajan kurang ati-ati isih diparingi slamet.
Biarpun kurang hati-hati tapi masih diberi keselamatan.
-Sumur lumaku tinimba, gong lumaku tinabuh :
wong kang kumudu kudu. dijalukipiwulang/ditakoni.
Biarpun kurang hati-hati tapi masih diberi keselamatan.
-Sumur lumaku tinimba, gong lumaku tinabuh :
wong kang kumudu kudu. dijalukipiwulang/ditakoni.
T
-Tebu tuwuh socane :
prakara kang wus apik, bubrah marga ana sing ngrusuhi.
Perkara yang telah tertata rapi, rusak karena ada yang berbuat onar.
-Tega larane ora tega patine :
senajan negakake rekasane, nanging isih menehi pitulungan.
Meski tega melihat orang tersebut sengsara, tapi masih memberi pertolongan.
-Tekek mati ing ulone :
nemoni cilaka margo saka guneme dhewe.
Mendapatkan masalah karena ucapannya/kelakuannya sendiri.
-Tembang rawat-rawat, ujare mbok bakul sunambiwara :
Artinya:
-Tebu tuwuh socane :
prakara kang wus apik, bubrah marga ana sing ngrusuhi.
Perkara yang telah tertata rapi, rusak karena ada yang berbuat onar.
-Tega larane ora tega patine :
senajan negakake rekasane, nanging isih menehi pitulungan.
Meski tega melihat orang tersebut sengsara, tapi masih memberi pertolongan.
-Tekek mati ing ulone :
nemoni cilaka margo saka guneme dhewe.
Mendapatkan masalah karena ucapannya/kelakuannya sendiri.
-Tembang rawat-rawat, ujare mbok bakul sunambiwara :
Artinya:
kabar kang durung mesthi salah lan benere.
Kabar/berita yang belum pasti kebenarannya.
-Timun jinara :
Artinya:
Kabar/berita yang belum pasti kebenarannya.
-Timun jinara :
Artinya:
prakara gampang banget.
Perkara yang mudah sekali.
-Timun mungsuh duren :
Artinya :
Perkara yang mudah sekali.
-Timun mungsuh duren :
Artinya :
wong cilik mungsuh wang kuwat/panguwasa, mesthi kalahe.
Orang jelata/kecil melawan pengusa/orang besar dan sudah pasti kekalahannya.
-Timun wungkuk jaga imbuh :
Artinya:
-Timun wungkuk jaga imbuh :
Artinya:
wong bodho, mung dikanggokne nalika kekurangan wae.
Orang bodoh hanya dibutuhkan saat kekurangan saja
-Tinggal glanggang colong playu :
Artinya :
Orang bodoh hanya dibutuhkan saat kekurangan saja
-Tinggal glanggang colong playu :
Artinya :
ninggalake papan pasulayan.
Meninggalkan/menghindari tempat maksiat.
-Tulung (nulung) menthung :
Artinya:
Meninggalkan/menghindari tempat maksiat.
-Tulung (nulung) menthung :
Artinya:
katone nulungi jebule malah nyilakani.
Kelihatannya seolah-olah berusaha menolong, tapi nyata malah mencelakakan.
-Tumbak cucukan :
Artinya:
Kelihatannya seolah-olah berusaha menolong, tapi nyata malah mencelakakan.
-Tumbak cucukan :
Artinya:
wong sing seneng adu-adu.
Orang yang suka menghasut/mengadu domba.
-Tuna sathak bathi sanak :
Artinya:
Orang yang suka menghasut/mengadu domba.
-Tuna sathak bathi sanak :
Artinya:
rugi bandha nanging bathi paseduluran.
Merugi dalam harta tapi mendapatkan saudara/sahabat.
-Tunggak jarak mrajak tunggak jati mati :
Artinya:
Merugi dalam harta tapi mendapatkan saudara/sahabat.
-Tunggak jarak mrajak tunggak jati mati :
Artinya:
prakara ala ngambra-ambra, prakara becik kari sethitik.
Perkara jelek merajalela sedangkan perkara baik tinggal sedikit.
Perkara jelek merajalela sedangkan perkara baik tinggal sedikit.
U
-Ucul saka kudangan :
Artinya:
-Ucul saka kudangan :
Artinya:
luput saka gegayuhane.
Lepas dari genggaman. Maksudnya adalah sebuah kesempatan yang terlepas begitu saja.
-Ulat madhep ati manteb :
Artinya:
-Ulat madhep ati manteb :
Artinya:
wis manteb banget kekarepane.
Sudah bulat tekadnya.
-Undaking pawarta, sudaning kiriman :
Artinya:
Sudah bulat tekadnya.
-Undaking pawarta, sudaning kiriman :
Artinya:
biasane pawarta iku beda karo kasunyatane.
Biasanya sebuah berita itu berbeda dari kenyataan yang terjadi.
-Ungak-ungak pager arang :
Artinya:
Biasanya sebuah berita itu berbeda dari kenyataan yang terjadi.
-Ungak-ungak pager arang :
Artinya:
ngisin-isini.
Kelakuan/tindakan yang memalukan.
Kelakuan/tindakan yang memalukan.
W
-Welas tanpa lalis :
Artinya:
-Welas tanpa lalis :
Artinya:
karepe welas nanging malah gawe kapitunan.
Maksudnya ingin menolong tapi malah membuat sengsara.
-Wis kebak sundukane :
Artinya:
Maksudnya ingin menolong tapi malah membuat sengsara.
-Wis kebak sundukane :
Artinya:
wis akeh banget kaluputane.
Sudah banyak sekali kesalahannya.
-Wiwit kuncung nganti gelung :
Artinya:
Sudah banyak sekali kesalahannya.
-Wiwit kuncung nganti gelung :
Artinya:
wiwit cilik nganti gedhe tuwa.
Dari kecil hingga dewasa.
Dari kecil hingga dewasa.
Y
-Yitna yuwana mati lena :
Artinya:
-Yitna yuwana mati lena :
Artinya:
sing ngati-ati bakal slamet, sing sembrana bakal cilaka.
Yang berhati-hati akan selamat, yang gegabah akan celaka.
-Yiyidan mungging rampadan :
Artinya:
Yang berhati-hati akan selamat, yang gegabah akan celaka.
-Yiyidan mungging rampadan :
Artinya:
biyene wong durjana/culika saiki dadi wong sing alim.
Dulunya orang jahat/buruk kelakuannya, tapi sekarang telah menjadi orang alim/baik.
-Yuwana mati lena :
Artinya:
Dulunya orang jahat/buruk kelakuannya, tapi sekarang telah menjadi orang alim/baik.
-Yuwana mati lena :
Artinya:
wong becik nemoni cilaka marga kurang ngati-ati.
Orang baik yang celaka karena kurang hati-hati.
-Yuyu rumpung mbarong ronge :
Artinya:
Orang baik yang celaka karena kurang hati-hati.
-Yuyu rumpung mbarong ronge :
Artinya:
omahe magrong-magrong nanging sejatine mlarat.
Memiliki rumah besar/mewah tapi sebenarnya miskin.
Memiliki rumah besar/mewah tapi sebenarnya miskin.
Komentar
Posting Komentar